Григорийн тооллын жилийн 117 дахь (өндөр жил бол 118 дахь) өдөр юм. Мөн он дуустал 248 өдөр үлдэж байна.
Онцлох үйл явдал
- МЭӨ 33 – Ромын зөвлөлийн гишүүн Лусиус Марсиус Филиппусын өргөмөл дүү Августус Хиспаниа орчимд ялалт байгуулж, тус нутгийг эзлэн суухаар болов. Августус ирээдүйд хаан ширээнд суусан билээ.
- 711 – Исламийн түрэмгийлэл: Тарик Ибн Зиядаар удирдуулсан Моорын цэргүүд Гибралтарт зангуугаа буулган Иберийн хойгийг эзлэн түрэмгийлэх ажиллагааг эхлүүлжээ.
- 1296 – Шотландын тусгаар тогтнолын анхны дайн: Жон Байлолоор удирдуулсан Шотландын арми Данбрын дайнд Жон де Варранегаар удирдуулсан Английн армид ялагдав.
- 1509 – Ромын пап II Юлий Венецийг тусгаар улс хэмээн хүлээн зөвшөөрсөнгүй.
- 1521 – Португалийн домогт аялагч Фернан Магеллан одоогийн Филиппиний нутагт хүрсэн ч нутгийн уугуул иргэдэд алуулжээ.
- 1522 – Испани болоон Папын нэгдсэн улсууд Франц болон Венецийн нэгдсэн армийг буулган авав.
- 1539 – Испанийн аялагч Николаус Федерманн, Себастиан де Белалказар нар Шинэ Гранада (одоогийн Колумби)-д Богота хотыг дахин байгуулжээ.
- 1565 – Филиппинийн нутгийг захирах болсон Испани улс тус нутагт Чебу гэх хотыг байгуулжээ.
- 1570 – Английн хатан хаан I Элизабетыг Ромын пап V Пиус буруу номтон гэж цоллов.
- 1777 – Америкийн хувьсгал: Рижфильдийн тулаан: Америкийн Коннектикут мужийн Рижфильд хотод Британийн түрэмгийлэгчид Эх газрын армид ялагджээ.
- 1805 – АНУ-ын усан цэргүүд одоогийн Ливи улсын Дерна хотод халдан довтлов.
- 1813 – АНУ-ын цэргүүд Дээд Канадын Йорк хотыг эзлэжээ.
- 1865 – АНУ-ын Нью-Йорк хотын сенат Корнеллийн их сургуулийг байгуулах шийд гаргав.
- 1906 – ОХУ-ын хууль тогтоох дээд байгууллага “Төрийн Дум” анхны хуралдаанаа хийжээ.
- 1909 – Османы эзэнт гүрний хаан II Абдул Хамид эрх хэмжээнээсээ татгалзаж, улмаар түүний дүү V Мехмед хаан ор суув.
- 1927 – Чили улсын цагдаагийн газар байгуулагджээ.
- 1936 – АНУ-ын Автын ажилчдын нэгдсэн холбоо АНУ-ын Үйлдвэрчний эвлэлээс салан тусгаарлаж, тусдаа байгууллага болохоо зарлав.
- 1941 – Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Германы арми Грекын Афин хотод нэвтрэв.
- Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Словенийн коммунист нам, Словенийн Христийн социалист нам, Словенийн үндэсний ардчилсан нам нэгдэн Словени үндэстнийг чөлөөлөх хөдөлгөөнийг байгуулжээ.
- 1945 – Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Германы цэргүүдийн Финландын Лапландаас хөөн гаргав.
- Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Италийн Донго хотод партизанууд Бенито Муссолиниг баривчлав. Тэрээр эх нутгаасаа оргохоор завдаж байсан ажээ.
- 1948 – Төрийн шагналт хөгжмийн зохиолч Зундуйн Хангал мэндэлжээ (1996 онд нас барсан)
- 1960 – Того улс НҮБ-ын дэмжлэгтэйгээр Францаас тусгаар тогтножээ.
- 1961 – Африкийн Сьерра Леон улс Их Британиас тусгаар тогтнож, Милтон Маргай анхын ерөнхий сайдаар томилогдов.
- 1967 – Канадын Монреал хотод дэлхийн үзэсгэлэн, яармаг нээлтээ хийв. Дэлхий даяар нээлтийн ажиллагааг шууд дамжуулж, дараа өдрөөс олон нийтэд нээлттэй болжээ.
- 1974 – АНУ-ын нийслэл Вашингтон хотод Ерөнхийлөгч Ричард Никсоныг албан тушаалаасаа буухыг шаардаж, 10,000 хүнийг хамарсан жагсаал зохион байгуулагдав.
- 1978 – АНУ-ын Ерөнхийлөгч асан Ричард Никсоны туслах Жон Д.Эрлихман Аризона мужийн шоронд 18 сар хоригдсоны эцэст суллагджээ. Түүнийг Уотергейтын хэрэгт буруутган шоронд хорьсон аж.
- 1981 – Xerox PARC компани компьютерийн маусыг үйлдвэрээс гаргажээ.
- 1986 – Украины Припят хотод цацраг идэвхит туяа их хэмжээгээр тархсан тул тус хотын иргэдийг нүүлгэн шилжүүлэв.
- 1987 – АНУ-ын Хууль зүйн яам Австрийн Ерөнхийлөгч Курт Вальдхаймыг дэлхийн II дайны үеэр олон мянган еврейчүүдийг устгахад оролцсон гэж үзжээ.
- 1989 – БНХАУ-ын нийслэл Бээжин хотын Тяньаньмений талбайд оюутнууд эсэргүүцлийн жагсаал зохион байгуулав.
- 1992 – Югославын Холбооны Бүгд найрамдах улсын бүрэлдэхүүнд багтаж байсан Серби, Монтенегро улсууд тусгаар тогтножээ.
- Британийн ард нийтийн танхимын даргаар Бетти Бүүтройд сонгогдов. Энэ нь тус улсын ард нийтийн танхимын 700 жилийн түүхэнд эмэгтэй хүн томилогдсон анхны тохиолдол болжээ.
- ОХУ болон хуучин ЗХУ-ын бүрэлдэхүүнд багтаж байсан 12 улс нэгэн зэрэг ОУВС болон Дэлхийн банкны гишүүнээр элссэн аж.
- 1993 – 1994 онд болох хөлбөмбөгийн ДАШТ-д оролцох эрхийн төлөөх тоглолтод оролцохоор нисч явсан Замби улсын хөлбөмбөгийн шигшээ багийн онгоц осолдож, хөлгийн багийн бүх хүн амиа алдав. Уг осол Габоны Либревиль хотод болсон билээ.
- 1994 – Өмнөд Африкын парламентын сонгууль: Бүх хар арьстнууд чөлөөтэй оролцсон анхны ардчилсан сонгууль зохион байгуулагдав.
- 2006 – Дэлхийн худалдааны хоёр ихэр цамхагийн буурин дээр “Эрх чөлөөний цамхаг”-ын барилгын ажил эхэлжээ.
- 2007 – Эстонийн Засгийн газар нийслэл Таллин хотод байрлах Зөвлөлтийн армийн дурсгалын цогцолборыг шилжүүлэх шийд гаргав.
- 2011 – АНУ-ын зүүн өмнөд хэсгийн Алабама, Миссисипи, Жиоржиа, Теннесий мужуудад нэг өдөрт 250 гаруй том, жижиг хэмжээний шуурга дэгдсэний улмаас 300 гаруй хүн амиа алдаж, 100 гаруй хүн гэмтэж, бэртжээ.
- 2012 – Украины Днипропетровск хотод дөрвөн удаа дэлбэрэлт болж 27 хүн ноцтой бэртэв.
Мэндэлсэн алдартнууд
- 1755 – Францын нэрт математикч Марк-Антуан Парсеваль (1836 онд нас барсан)
- 1759 – Эмэгтэйчүүдийн эрхийн төлөө тэмцэгч, философич Мери Уолстенкрафт (1797 онд нас барсан)
- 1791 – Морзын кодыг зохион бүтээгч, Америкийн зохион бүтээгч Сэмюэл Морзе (1872 онд нас барсан)
- 1822 – АНУ-ын 18 дахь Ерөнхийлөгч Улисс Грант (1885 онд нас барсан)
- 1891 – Оросын алдарт хөгжмийн зохиолч Сергей Прокофьев (1953 онд нас барсан)
- 1910 – Бүгд найрамдах Хятад улс буюу Тайванийн гурав дахь Ерөнхийлөгч Зян Зинго (1988 онд нас барсан)
- 1911 – Европын хошой аварга Нидерландын гүйгч Крис Бергер (1965 онд нас барсан)
- 1929 – Олимпын хошой аварга, нэг хүрэл медальт, Европын аварга Зөвлөлтийн зээрэнцэг шидэгч Нина Пономарёва (2016 онд нас барсан)
- 1935 – Олимпын мөнгөн медальт Америкийн тулгууртай харайгч
- 1937 – Академийн наадмын шагналт жүжигчин Сенди Деннис (1992 онд нас барсан)
- 1954 – Фижи арал улсын найм дахь ерөнхий сайд Франк Байнимарама
- 1967 – Нидерландын хаан Виллем-Александер
- 1975 – Олимпын хошой аварга, нэг мөнгөн медальт, дэлхийн аварга Японы цанатай харайгч Фүнаки Казүёши
- 1976 – “Хөх жасмин”, “Паддингтон” киноны од жүжигчин Селли Хоукинс
- 1986 – “Доктор Хэн” телевизийн цувралын од жүжигчин Женна Колмен
- Олимпын мөнгөн медальт Оросын талбайн теннисч Динара Сафина
- 1991 – Испанийн хөлбөмбөгч Исаак Куенка
- Олимпын хүрэл медальт, Дэлхийн аваргын гурван мөнгө, хоёр хүрэл медальт Австрийн цаначин Лара Гут
Нас барсан алдартнууд
- 1605 – Ромын пап XI Лео (1535 онд төрсөн)
- 1656 – Голландын нэрт зураач Ян ван Гойе (1596 онд төрсөн)
- 1893 – Шинэ Зеландын 14 дэх ерөнхий сайд Жон Балланс (1839 онд төрсөн)
- 1969 – Боливийн 55 дахь Ерөнхийлөгч Рене Барриентос (1919 онд төрсөн)
- 1972 – Гана улсын анхны Ерөнхийлөгч Кваме Нкрума (1909 онд төрсөн)
- 1989 – Цахилгаан барааны алдарт Панасоник компанийг үндэслэгч Мацүшита Коносүкэ (1894 онд төрсөн)
- 2002 – “Барби” хүүхэлдэйг зохион бүтээгч Рут Хандлер (1916 онд төрсөн)
- 2007 – Оросын нэрт удирдаач, морин хийлч Мстислав Ростропович (1927 онд төрсөн)
Тэмдэглэлт өдөр
Орос Парламентын өдөр
Словени Эзлэн түрэмгийлэгчдийн эсрэг бослогыг дурсан санах өдөр
Молдав Төрийн далбааны өдөр
Өмнөд Африк Эрх чөлөөний өдөр
Сьерра Леон
Того Тусгаар тогтнолын өдөр
Финланд Ахмад дайчдын өдөр
Эх сурвалж: WIKIPEDIA













































































